పర్బతోం కె పేడోం పర్ షామ్ క బసేరా

 

పర్బతోం కె పేడోం పర్  షామ్ క బసేరా

గాత్రం,రూపం ప్రాధాన్యత ఉన్న గానం, నటన వంటి కళలలో, ఆ కళలో మేరునగాలవంటివారితో  పోలిక ఉండటం కొంత కాలం వరం, ఆపైన శాపం. ఎంట్రీ దశలో ఆ పోలిక కొన్ని అవకాశాలనిస్తుంది. అదీ పెద్దకళాకారులకు ఒక ప్రత్యామ్నాయంగా వారి అందుబాటు లేనపుడు మాత్రమే. తమదైన గుర్తింపు పొందటం లో మాత్రం ఆ పోలిక పెద్ద అడ్డుగోడావుతుంది.

సుమన్ కల్యాణ్ పుర్ సంగీతకారుల కుటుంబంలో పుట్టింది. సంగీతసాధన చేసింది. మూడున్నర దశాబ్దాలపాటు సినిమారంగంలో కృషి చేసింది. గణనీయమైన సంఖ్యలో పాటలు పాడింది. ఐతే సాధారణ సినీసంగీతప్రియులకు గాయనీమణులంటే లత, ఆశా లే గుర్తొస్తారు. 

సుమన్ కల్యాణ్ పుర్ వరమూ శాపమూ ఆమె స్వరం  లతామంగేష్కర్  స్వరానికి బహుసమీపంగా ఉండటం. అమె పాడిన అనేకపాటల్ని శ్రోతలు లతామంగేష్కర్ పాటలుగానే భ్రమిస్తారు. 

 ఓ పి నయ్యర్ లతామంగేష్కర్ తో పొరపొచ్చాలు వచ్చి ఆమె తో పాడించటం మానేసాడు. ఎంచేతనో  అతను ఆశా భోస్లే తోనే పనిచేసాడు కాని 'సుమన్ కల్యాన్ పుర్' కు అవకాశమివ్వలేదు.

మహమ్మద్ రఫీ ,లతా లమధ్య విభేధాలు వచ్చి కొంతకాలం కలిసి పాటలు పాడలేదు. ఆ సమయంలో రఫీ - సుమన్ కల్యాణ్ పుర్ కాంబినేషన్లో వందకుపైగా పాటలు వచ్చాయి. 

. అందులో ఒకటి  'పర్బతో కే పేడో పే షామ్ క బసేరా హై'  . ఈ పాట ఇప్పటికీ  శ్రోతల్ని ఆకర్షిస్తూనె ఉంది.  సినిమా పేరు 'షాగున్ ' 1964 .  కేవలం పాటలవల్ల మాత్రమే గుర్తున్న సినిమా.

ఈ పాట లో కనిపించేవారు వహీదారెహ్మాన్- కమల్ జిత్ లు. కమల్ జిత్ నటుడుగా గుర్తింపు పొందలేదు. ఐతే అతడు వహీదారెహ్మాన్ నిజజీవితపు కథానాయకుడు. 

***********

పర్వత తరుశాఖలలో సాయం సంధ్య బస చేస్తుంది

కాటుకలాంటి చీకటి లో వెలుతురు, సంపెంగ రంగు వెలుగులో చీకటి

రెండుహృదయాలు రెండుసార్లు కలుస్తాయి

అంబరం ఆనందంతో రంగులు విరజిమ్ముతుంది

స్థబ్దుగా ఉన్న నీటిని పాట కదిలిస్తుంది

తడిచిన శ్వాస లో సుగుంధం బస చేస్తుంది

ఇంతమంచికాలంలో కలయిక సంపూర్ణమవ్వదెందుకో?

చిక్కనైన కాంతి రేఖలు ,సుళ్ళు తిరిగే మైకం

చౌద్వీ కా చాంద్ హో

‘నచ్చిన ’ పాటలు- ‘లోపలి ’ మాటలు-150
చౌద్వీ కా చాంద్ హో యా ఆఫ్తాబ్ హో
(“పున్నమినాటి చంద్రునివా! లేక సూర్యునివా!)
చౌద్వీ కా చాంద్(1960) సినిమాలో మహమ్మద్ రఫీ పాడిన పాట.
సమిష్టి విజయాన్ని పంచుకోవటంలో చాలాసార్లు స్పర్ధలు వస్తాయి. ‘ప్యాసా’ సినిమా వాల్ పోస్టర్లపై దర్శక నిర్మాతల పేర్ల పరిమాణంలోనే ఆ సినిమా కు సంగీత సాహియాలందించిన ఎస్ డి బర్మన్, సాహిర్ లూధియాన్వీ ల పేర్లు కనిపిస్తాయి. ఆ సినిమా విజయంలో పాటల పాత్ర ఎంతో ఉంది. ఆ విజయం లో ఎవరి పాలు ఎక్కువ అన్న సమస్య వారిద్దరిమధ్య దూరం పెంచింది. ఆ చిత్ర దర్శక నిర్మాత, నటుడు ‘గురుదత్ ‘ కు ఇద్దరూ కావలసిన వారే.
ఆ తరువాత ‘కాగజ్ కె ఫూల్ ‘ సినిమాతో గురుదత్ కు ఎస్ డి బర్మన్ తోనూ తగువైపోయింది. ఇది గురుదత్ తర్వాత సినిమాలో ‘చౌద్వీ కా చాంద్ ‘ లో కొత్త కలయికకు కారణమయ్యింది. గీత రచయిత ‘షకీల్ బదాయుని’ సంగీత దర్శకుడు ‘నౌషాద్ ‘ తో కలిసి అనేక హిట్ గీతాలందించాడు. అతను వేరేవారితో పనిచేసింది తక్కువ. ఈ సినిమాతో సంగీత దర్శకుడు ‘రవి’ తో కలసిపనిచేసాడు. తద్వారా అద్భుతమనదగిన పాట పుట్టింది. తర్వాత ఆ పాటననుసరించి లెక్కకు మిక్కిలి పాటలు వచ్చాయి.
పరిమిత సంఖ్యలోనే వచ్చిన గురుదత్ సినిమాలలో విలక్షణత ఉంటుంది. ఒక్కొక్కటి ఒక్కో తరహాలో ఉంటాయి. స్థల కాలాలు సినిమాలో కనపడుతుంటాయి. ప్యాసాలో కలకత్తా కనపడితే చౌద్వీ కా చాంద్ లో లక్నో కనపడుతుంది. ముస్లిం నేపధ్యంతో సాగిన ఈ సినిమాలో ఈ పాట పాTaగానే మధురం, దృశ్యీకరణ ద్వారా పాట విలువ మరింత పెరిగింది.
ఈ పాట తెలుగు రూపం ‘పి బి శ్రీనివాస్ ‘ పాడినది ఉందికాని తెలుగు శ్రోతలకు దానికన్నా హిందీ పాటే దగ్గర. ‘అబ్దుల్లా’ సినిమాలో ‘మైనే పూచా చాంద్ సే ‘ పాటకు స్పూర్తి 'చౌద్వీ క చాంద్’ కావచ్చని నా కనిపిస్తుంది.

“పున్నమిచంద్రునివా! లేక సూర్యునివా!
ఏమైనాకాని దేవునిపై ఆన… నువ్వు సాటి లేనిదానవు.
భుజాలపై వాలిన మేఘాలవంటి కుంతలాలు
నిండిఉన్న మధుపాత్రల వంటి నయనాలు
ప్రేమ మైకం కలిగించే మధువువు నువ్వు
సరస్సులో హసించే కమలం వంటి వదనం
జీవన వీణ పలికించే గేయానివి
వసంతానికి ప్రాణమయ్యేదానా! నువ్వు కవి కనే స్వప్నానివి
విద్యుత్తు వంటి చిరునవ్వు పెదవులపై ఆటలాడుతుంది
తారామండలం నువ్వొచ్చే దారిలో సాగిలబడుతుంది
సౌందర్య భరిత ప్రేమలోకానికి యవ్వనానివి నువ్వే”